Người dại và người khôn
Tuổi trẻ làm hết sức, đi khắp nơi. Nhưng sớm ra đi để sớm quay về. Về để u du nơi lâm tuyên, hưởng hết cái phúc thanh nhàn của cõi nhân gian. Lúc đắc thời chớ cậy thông minh tài ba, biết đủ sớm để buông bỏ.
Nếu 1 ngày, mình được ban phong, tức là đã được trả công, có danh có lợi, tức đã ở đỉnh núi. Hãy rút lui và đừng ham mê tục lụy nữa, vì đi nữa là sẽ xuống dốc. Danh lợi cũng như parabol ngược. Đã có mà còn cố lấy vào, lấy thêm nữa thì sẽ chẳng còn gì. Như câu chuyện ông lão đánh cá và con cá vàng vậy. Biệt thự biệt phủ lâu đài cung điện châu báu ngọc ngà lính hầu này nọ…chỉ là một giấc mộng mà thôi.
Nếu ai có trí sẽ biết. Họa phần lớn từ tham mà ra. Công thành, thân thoái. Chớ tiếp tục đam mê chuyện vàng son, hoa mộng ở kinh đô, mà hóa dở.
Như trong bài thơ Nhàn của người Việt Nam kiệt xuất nhất trong lịch sử mấy ngàn năm qua, Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm có viết:
Một mai một cuốc, một cần câu
Thơ thẩn dầu ai vui thú nào
Ta dại, ta tìm nơi vắng vẻ
Người khôn, người đến chốn lao xao.
Thu ăn măng trúc đông ăn giá
Xuân tắm hồ sen hạ tắm ao
Rượu đến cội cây ta sẽ uống
Nhìn xem phú quí tựa chiêm bao.
Hiểu.
